"Harmony Link" ma powstać do 2030 roku

Operatorzy systemów przesyłowych z Polski i Litwy, spółki PSE oraz Litgrid, zawarli wczoraj w Wilnie umowę na budowę lądowego połączenia elektroenergetycznego Harmony Link. Inwestycja o łącznej wartości ponad 900 mln euro umożliwi uruchomienie drugiego, po już istniejącym kablu LitPol Link, mostu energetycznego spajającego państwa bałtyckie z rynkiem europejskim. Umowa ostatecznie pieczętuje harmonogram prac i gwarantuje, że przepływ prądu rozpocznie się najpóźniej pod koniec 2030 roku.

Zgodnie z przyjętym kalendarzem zasadnicze prace budowlane wystartują w drugim kwartale 2027 roku. Zanim nowa sieć zacznie w pełni funkcjonować, w połowie 2030 roku przejdzie rygorystyczne testy. Linia o mocy 700 MW podniesie łączne możliwości wymiany energii między oboma państwami do 1200 MW, działając w obu kierunkach przesyłu. Litewski odcinek inwestycji pochłonie około 220 mln euro, z czego 149 mln euro pokryją dotacje z unijnego instrumentu „Łącząc Europę”. Nowa magistrala to zarazem finałowy element szerokiego programu uniezależniania krajów bałtyckich, które w lutym ubiegłego roku zsynchronizowały swoje systemy elektroenergetyczne z europejską siecią kontynentalną.

Politycy z Warszawy i Wilna zgodnie podkreślają, że domknięcie tego projektu radykalnie podnosi poziom bezpieczeństwa w całym regionie. „To znacznie więcej niż kolejna linia energetyczna, otwiera ona nowy rozdział naszej współpracy i stanowi mocny fundament bezpieczeństwa” – ocenił Miłosz Motyka, polski minister energii. Rozbudowa mostów przesyłowych ma również przynieść wymierne korzyści gospodarcze dla litewskiego rynku, który dąży do zmiany swojego statusu z importera na dostawcę. „Projekt ten to kolejny krok w stronę jeszcze bezpieczniejszego i niezawodnego ekosystemu energetycznego, co przybliża Litwę do ambitnego celu, jakim jest eksport energii elektrycznej” – zaznaczył Mindaugas Sinkevičius, premier Litwy.

Oprócz samych kwestii technicznych i terminowych sygnatariusze zwrócili szczególną uwagę na odporność strategicznych instalacji w dobie obecnych zagrożeń. „Potwierdzamy wspólne zobowiązanie do uruchomienia Harmony Link do 31 grudnia 2030 roku, ale równie mocno koncentrujemy się na wzmacnianiu ochrony naszych obiektów oraz wzajemnej pomocy w sytuacjach kryzysowych” – dodał Lukas Savickas, litewski minister energetyki. Szef tego resortu przypomniał również, że skala i wysoki stopień skomplikowania przedsięwzięcia uniemożliwiły wcześniejsze oddanie połączenia, o co jeszcze niedawno, wymuszając datę 2029 roku, zabiegał poprzedni gabinet.