Litwa chce dołączyć do CERN

Jak podaje "Kurier Wileński", Litwa dąży do uzyskania pełnoprawnego członkostwa w Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych (CERN). Szef rządu Mindaugas Sinkevičius skierował już oficjalny list w tej sprawie do kierownictwa ośrodka w Genewie, wskazując, że decyzja ta stanowi strategiczny priorytet państwa, wpisany bezpośrednio do programu rządowego.

„Członkostwo Litwy w CERN jest zarówno strategicznym celem państwa, który wzmocniłby naszą rolę w europejskim ekosystemie nauki i innowacji, jak i szansą na otwarcie wielu nowych możliwości przed litewskimi naukowcami, studentami i przedsiębiorstwami” – napisał premier Mindaugas Sinkevičius.

Wilno posiada status członka stowarzyszonego z CERN od 2018 roku. Choć dotychczasowa formuła otworzyła litewskim badaczom drogę do staży i projektów naukowych, a lokalnym firmom dała dostęp do przetargów, pełnoprawna przynależność ma znieść obowiązujące dotąd limity i zwiększyć pozycję kraju na europejskiej mapie badawczej.

Eksperci podkreślają, że awans do ścisłego grona członków to przede wszystkim warunek konieczny do budowania międzynarodowych konsorcjów oraz pozyskiwania zagranicznych grantów. „Tylko nikt nie zaprosi naukowca z Litwy do wspólnego projektu, jeśli Litwa będzie niewidoczna. Właśnie bycie członkiem CERN przyczynia się do większej rozpoznawalności” – zaznaczył prof. Wojciech Stankiewicz z Wileńskiego Uniwersytetu Technicznego im. Giedymina.

CERN to zlokalizowana w Genewie czołowa światowa placówka zajmująca się fizyką cząstek elementarnych, zrzeszająca obecnie 23 państwa. Ośrodek dysponuje zaawansowanym zapleczem badawczym z Wielkim Zderzaczem Hadronów na czele, umożliwiając prowadzenie prac nad fundamentalnymi prawami materii, badaniami antymaterii oraz rozwijaniem technologii komercyjnych.