Znaczenie ukraińskiego hutnictwa

Ukraińska metalurgia zamyka 2025 rok z różnymi wynikami, pokazując jednocześnie zdolność adaptacji do warunków wojennych i wyraźne ograniczenia dalszego wzrostu. Jak wynika z analiz GMK Center, produkcja wyrobów walcowanych wzrosła o 4,8 proc., jednak wytop stali zmniejszył się o 2,2 proc. do poziomu 7,41 mln ton. Eksperci zwracają uwagę, że sektor „de facto osiągnął obecny sufit produkcyjny w warunkach wojny”.

Na tle słabszych wyników stalowni wyraźnie wyróżnia się produkcja surówki, która zwiększyła się w 2025 roku o 11,2 proc., osiągając 7,88 mln ton. Według analityków jest to jeden z najlepszych rezultatów branży od początku pełnoskalowej agresji Rosji i dowód na zmiany strukturalne w ukraińskiej metalurgii. GMK Center podkreśla, że wzrost wielkopiecowy był napędzany „podwyższonym popytem zewnętrznym na produkty surowcowe”, głównie na rynkach eksportowych, co tłumaczy sytuację, w której rosnący wytop surówki nie przełożył się na analogiczny wzrost produkcji stali.

Mimo poprawy w wybranych segmentach, skala działalności pozostaje znacznie mniejsza niż przed wojną. Dla porównania, w 2021 roku na Ukrainie wytopiono ponad 21 mln ton surówki i stali, a produkcja wyrobów walcowanych przekraczała 19 mln ton. W 2025 roku wartości te wyniosły odpowiednio 7,88 mln ton, 7,41 mln ton oraz 6,52 mln ton. Analitycy GMK Center oceniają, że w 2026 roku produkcja stali utrzyma się na zbliżonym poziomie około 7,2 mln ton, a perspektywy wzrostu ograniczać będą słaba koniunktura globalna, agresywny eksport z Chin, wysokie koszty energii i logistyki oraz narastające bariery handlowe.

Jednocześnie utrzymujący się popyt na surówkę może nadal wspierać ukraińskie huty wielkopiecowe. GMK Center wskazuje, że potencjalny wzrost produkcji stali w Unii Europejskiej oraz odchodzenie rynku europejskiego od rosyjskiej surówki „tworzą dodatkowe możliwości dla ukraińskich eksporterów”. Sektor wchodzi jednak w 2026 rok z istotnymi ryzykami, do których należą wdrożenie mechanizmu CBAM i nowych kontyngentów taryfowych UE oraz niestabilność dostaw energii. W ostatnich tygodniach awaryjne wyłączenia prądu dwukrotnie zatrzymywały pracę Zaporożstali, a podobne problemy dotknęły ArcelorMittal Krzywy Róg, co zwiększa ryzyko operacyjne i utrudnia planowanie produkcji.

Jest to o tyle ważne, że znaczenie metalurgii dla ukraińskich finansów pozostaje istotne. W ciągu pięciu lat największe przedsiębiorstwa branży odprowadziły do budżetu 190 mld hrywien podatków i opłat, a w samym 2024 roku cztery spółki metalurgiczne odpowiadały za 1,6 proc. wpływów do budżetów wszystkich szczebli. Analitycy ostrzegają jednak, że dalszy wzrost taryf państwowych monopoli i kosztów transportu kolejowego może skłonić producentów do zamykania zakładów, co oznaczałoby utratę ważnego źródła dochodów dla państwa.