Afera finansowa i kryzys wizerunkowy mołdawskich polityków

Afera finansowa wokół państwowej spółki MoldATSA wywołała kryzys wizerunkowy mołdawskich polityków. Główną bohaterką skandalu stała się rzeczniczka prasowa instytucji Anastasia Taburceanu, prywatnie kuzynka prezydent Mai Sandu, która w niecały rok zarobiła ponad milion lei.

W 2025 roku jej miesięczna pensja przekraczała 75 tysięcy lei, a w 2026 roku wzrosła do ponad 120 tysięcy. Dodatkowo stanowisko stracił dyrektor firmy Dumitru Vangheli, który sfałszował życiorys, wpisując tam zmyśloną pracę dla linii Air Canada i posiadanie kanadyjskiej licencji pilota. Obydwoje zostali odwołani, a Taburceanu zadeklarowała zwrot pobranych premii i dodatków.

W odpowiedzi na skandal prezydent Maia Sandu zapowiedziała dzisiaj, w specjalnym wystąpieniu, bezwzględną „generalną czystkę” w strukturach państwowych i pociągnięcie winnych do odpowiedzialności. Odcinając się od działań krewnej, podkreśliła, że nie wiedziała o jej zarobkach ani nie wpływała na jej zatrudnienie.  „Nie wiem, co się stało w przypadku Anastasiei Taburceanu, nie poznaję jej, nie potrafię wytłumaczyć tych rzeczy. Niestety, niemal w każdej rodzinie zdarza się czarna owca, przez którą boli głowa. Żałuję tego” - stwierdziła Sandu. Prezydent wezwała służby do rozliczenia nadużyć bez względu na powiązania rodzinne czy partyjne. Sprawą, poza krajowymi organami ścigania, interesuje się również Delegatura Unii Europejskiej w Mołdawii, ponieważ była rzeczniczka pracowała równolegle przy projekcie reform finansowanym ze środków unijnych.

Reakcja rządzącej Partii Akcji i Solidarności (PAS) była natychmiastowa. Przewodniczący ugrupowania Igor Grosu ogłosił wyrzucenie z partii Anastasiei Taburceanu, oraz innych osób zamieszanych w sprawę. Grosu przeprosił obywateli za błędy w wyborze tych osób.

Władze zapowiedziały także głęboką reformę nadzoru nad majątkiem publicznym. Nowe procedury wymuszą obowiązkowe opiniowanie kluczowych nominacji przez Narodowe Centrum Antykorupcyjne oraz Służbę Wywiadu i Bezpieczeństwa. Sama Agencja Własności Publicznej zostanie podzielona na dwa podmioty: jeden przejmie firmy o potencjale komercyjnym, a drugi aktywa pasywne, takie jak nieruchomości czy spółki w upadłości. Państwowe przedsiębiorstwa będą musiały drastycznie zmniejszyć liczby członków rad nadzorczych, obniżyć im pensje oraz regularnie publikować raporty finansowe i audyty zewnętrzne.