Litwa rozwija kursy obronne oraz aplikacje dla społeczeństwa

Jak podał litewski MON, w pierwszej połowie 2026 roku w różnego rodzaju obronnych kursach przygotowawczych wzięło udział ponad 32 tysiące osób, w tym przedstawiciele biznesu, sektora publicznego oraz lokalnych społeczności. Największym zainteresowaniem cieszyły się blisko pięciogodzinne szkolenia podstawowe, które ukończyło niemal 20 tysięcy uczestników w całym kraju.

Program tych spotkań obejmował m.in. przygotowanie psychologiczne na wypadek kryzysu, zasady zachowania cywilów podczas wojny oraz reagowanie na zagrożenia hybrydowe. Dla osób szukających głębszej wiedzy organizowano całodniowe wykłady z udziałem instruktorów Związku Strzelców Litewskich, skupione wokół przeciwdziałania dezinformacji i z zakresu cyberbezpieczeństwa z uwzględnieniem doświadczeń wyciągniętych z wojny na Ukrainie.

Dużym zainteresowaniem cieszy się też państwowa platforma e-learningowa, na której od końca 2023 roku wiedzę o mobilizacji i wsparciu sojuszników zdobyło już około 150 tysięcy obywateli. „Chcemy, aby obywatele znali metody oporu cywilnego, odrobili niezbędne lekcje i wiedzieli, jak zachować się w czasie wojny lub innych sytuacji ekstremalnych" - mówi  Virginijus Vitalijus Vilkelis, szef szkolenia.

Elementem budowania powszechnego bezpieczeństwa jest także rozwój technologii ułatwiających orientację w warunkach kryzysowych, czego przykładem jest mobilna aplikacja informacyjna KOVAS. Narzędzie to zyskało właśnie kluczową aktualizację i stało się znacznie bardziej dostępne dla obcokrajowców oraz mniejszości narodowych, w tym dla licznej społeczności polskiej.

Oprócz komunikatów w języku litewskim, angielskim i ukraińskim, aplikacja wysyła teraz powiadomienia o zagrożeniach również w języku polskim. Wszelkie ostrzeżenia są tłumaczone automatycznie, aby zapewnić natychmiastowy przepływ informacji, z jednoczesną możliwością wglądu w tekst oryginalny. Co niezwykle istotne w momentach krytycznych, KOVAS funkcjonuje bez dostępu do sieci. Użytkownicy mogą pobrać na telefony mapy offline, które pozwalają bez użycia internetu lokalizować i nawigować do najbliższych punktów ewakuacyjnych czy schronów.

Tutaj warto dodać, że jeszcze w maju w Wilnie uruchomiono drugi etap modernizacji infrastruktury ochronnej, polegający na poprawie warunków w 60 wytypowanych schronach, z których większość mieści się w obiektach publicznych, takich jak przedszkola i szkoły. Prace potrwają do listopada 2027 roku i obejmą m.in. montaż systemów wentylacyjnych, awaryjnego zasilania oraz dostosowanie 55 punktów do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Łącznie unowocześnionych zostanie ponad 30 tysięcy metrów kwadratowych powierzchni, co zabezpieczy blisko 20,6 tysiąca mieszkańców. Projekt o wartości około 2,4 miliona euro jest w większości finansowany z Funduszu Obronnego.