Ważą się losy litewskiej koalicji rządowej

Po niedawnym przesileniu rządowym na Łotwie, dzisiaj również ważą się losy litewskiej koalicji rządowej. O jej przyszłości mają zdecydować rozmowy i głosowanie władz Litewskiej Partii Socjaldemokratycznej, które odbywają się podczas sobotniego posiedzenia rady ugrupowania.

Głównym tematem rozmów jest dalsza współpraca z partią "Świt Niemna"(„Nemuno aušra”), a przewodniczący socjaldemokratów Mindaugas Sinkevičius przedstawił członkom partii trzy możliwe warianty dalszych działań. Jak wynika z dyskusji prowadzonych w ostatnich dniach, sam lider opowiada się za zakończeniem współpracy z dotychczasowym partnerem i rozpoczęciem rozmów z demokratami (Związkiem Demokratów).

Poprzedzające posiedzenie obrady zarządu partii przeciągnęły się do późnych godzin wieczornych. Według informacji pojawiających się w litewskich mediach, kierownictwo ugrupowania skłaniało się ku rozstaniu z formacją kierowaną przez Remigijusa Žemaitaitisa. Wewnątrz partii od dłuższego czasu ścierają się jednak dwa stanowiska. Zwolennicy zmian przekonują, że dalsza współpraca ze "Świtem Niemna" szkodzi wizerunkowi socjaldemokratów i osłabia zaufanie do koalicji. Wskazują również na kontrowersje wywoływane przez wypowiedzi lidera ugrupowania oraz orzeczony wobec niego wyrok sądu pierwszej instancji dotyczący antysemityzmu.

Druga grupa polityków, związana między innymi z przewodniczącym parlamentu Juozasem Olekasem i szefową frakcji Orintą Leiputė, podkreśla natomiast znaczenie stabilności rządu i większości parlamentarnej. Jeszcze przed rozpoczęciem sobotnich obrad część działaczy publicznie sygnalizowała poparcie dla utrzymania obecnego układu koalicyjnego.

Podczas zamkniętego dla mediów posiedzenia Sinkevičius zapowiedział przedstawienie trzech scenariuszy. Obejmują one utrzymanie obecnej koalicji, utworzenie rządu mniejszościowego wspólnie z przedstawicielami Związku Rolników i Zielonych oraz AWPL lub zastąpienie "Świtu Niemna", Związkiem Demokratów. „Przedstawię trzy warianty, ale powiem też, który rekomenduję. Mam nadzieję, że uzyska poparcie” – powiedział przed rozpoczęciem obrad. Przyznał również, że podczas wcześniejszego spotkania władz partii toczyły się „bardzo gorące dyskusje”.

W ostatnich dniach pojawiały się spekulacje o możliwych zmianach wykraczających poza sam skład koalicji. Media informowały o potencjalnych roszadach na stanowisku premiera, a także o możliwych decyzjach dotyczących ministra spraw zagranicznych Kęstutisa Budrysa. Sinkevičius zdementował jednak doniesienia sugerujące, że miałby przejąć funkcję szefa rządu, odpowiadając na pytania dziennikarzy krótko: „Zdecydowanie nie”.

Dyskusję o przyszłości koalicji przyspieszyły wcześniejsze spory wokół głosowania przedstawicieli "Świtu Niemna" przeciwko utworzeniu poligonu w Kopciowie. Obecna koalicja, utworzona po wyborach parlamentarnych w 2024 roku, dysponuje obecnie 80 mandatami w Seimasie. Ostateczne stanowisko w sprawie dalszego kształtu większości rządzącej ma zostać wypracowane przez radę socjaldemokratów po zakończeniu wewnętrznych konsultacji.