Mołdawska inicjatywa w kwestii wojsk rosyjskich w Naddniestrzu

Kluczowym punktem mołdawskich postulatów zaproponowanych przez wicepremiera i ministra spraw zagranicznych tego kraju, Mihaia Popșoia, na forum Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy w Strasburgu, stała się propozycja powołania szerokiej koalicji międzynarodowej, której celem byłoby zmuszenie Rosji do ostatecznego wycofania wojsk oraz arsenału broni z Naddniestrza. Szef dyplomacji przypomniał, że Moskwa nie wywiązała się ze zobowiązań podjętych w tym zakresie jeszcze w 1999 roku w Stambule, a obecnie liczebność nielegalnego kontyngentu rosyjskiego uległa znacznemu uszczupleniu, opierając się głównie na rekrutacji lokalnej ludności.

Oficjalna wizyta w Strasburgu stała się również okazją do zacieśnienia współpracy w obliczu rosyjskiej agresji na Ukrainę. W trakcie rozmów z Sekretarzem Generalnym Rady Europy, Alainem Bersetem, podpisano umowę o dobrowolnym wsparciu finansowym Kiszyniowa dla unijnego Planu Działań na rzecz Ukrainy. Mołdawski minister opowiedział się za bezwzględnym rozliczeniem zbrodni agresji poprzez ustanowienie specjalnego Trybunału oraz przyspieszenie mechanizmów wypłaty odszkodowań ofiarom wojny. „Nie może być demokracji bez sprawiedliwości, sprawiedliwości bez państwa prawa, ani trwałego pokoju bez odpowiedzialności” – argumentował Popșoi przed zgromadzeniem plenarnym.

Działania Kiszyniowa na arenie międzynarodowej zostały wysoko ocenione przez najwyższych przedstawicieli Rady Europy, którzy potwierdzili pełne poparcie dla europejskich aspiracji Mołdawii. Petra Bayr, przewodnicząca Zgromadzenia Parlamentarnego, zwróciła uwagę na wyjątkową odporność tego kraju w walce z dezinformacją i manipulacją informacyjną. Jej zdaniem wypracowane przez mołdawskie instytucje mechanizmy ochrony przestrzeni medialnej mogą stać się wzorcem dla innych państw europejskich zmagających się z podobnymi zagrożeniami. Popșoi zapowiedział, że wszystkie instrumenty Rady Europy, które pomogły wzmocnić mołdawską demokrację, zostaną w przyszłości wykorzystane do przeprowadzenia procesów reintegracji kraju.

Prezydencja Mołdawii w Komitecie Ministrów Rady Europy, która dobiega końca, przyniosła konkretne rezultaty w obszarze praw socjalnych oraz ochrony kobiet przed przemocą technologiczną, co znalazło odzwierciedlenie w przyjętej Deklaracji z Kiszyniowa. Minister podkreślił, że wartości promowane przez Radę Europy stały się dla jego kraju nierozerwalnie związane z procesem akcesyjnym do Unii Europejskiej. Wskazał również na konieczność niezwłocznego wykonywania wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka jako fundamentu zaufania do systemu międzynarodowego. Zwieńczeniem mołdawskiego przewodnictwa będzie Sesja Ministerialna Rady Europy, która odbędzie się w Kiszyniowie w połowie maja 2026 roku. Wydarzenie to zgromadzi szefów dyplomacji z 46 państw członkowskich oraz przedstawicieli krajów obserwatorów.