Projekt zmian w egzaminach na posiadanie broni w Estonii

Estońskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych planuje przenieść część obowiązków związanych z egzaminami na broń palną z Policji i Straży Granicznej na prywatne firmy, co wywołuje obawy prokuratury dotyczącą kosztów i bezpieczeństwa. Obecnie testy praktyczne przeprowadzane są głównie w ośrodkach Policji i Straży Granicznej (PPA), jednak brak wystarczającej liczby strzelnic powoduje długie terminy oczekiwania, szczególnie poza dużymi miastami. W większości lokalizacji egzaminy odbywają się raz w tygodniu lub raz na kilka miesięcy, co utrudnia sprawne realizowanie procedur przewidzianych prawem.

Projekt ustawy przewiduje możliwość zlecania egzaminów podmiotom prywatnym posiadającym odpowiednie zezwolenia, przy zachowaniu rygorystycznych standardów bezpieczeństwa i jakości. Ministerstwo argumentuje, że w ten sposób można zwiększyć dostępność i elastyczność terminów testów. W projekcie podkreślono konieczność ustanowienia prawnej podstawy do zawierania umów administracyjnych z firmami zewnętrznymi.

Prokuratura wyraża jednak zdecydowany sprzeciw wobec tej zmiany. Jej zdaniem korzyści i cele projektu nie są jasno określone, a delegowanie egzaminów na prywatne podmioty zwiększyłoby koszty dla obywateli i obciążyło administrację państwową dodatkowymi obowiązkami nadzoru i kontroli jakości. „Jest oczywiste, że podmioty prywatne działają dla zysku, a nie charytatywnie” – wskazuje w swoim stanowisku. Urząd podkreśla również ryzyko korupcji i brak analizy doświadczeń innych państw regionu.

PPA prowadzi obecnie egzaminy w głównych ośrodkach miejskich, w tym w Tallinnie, Dorpacie (Tartu) i Rakvere, ale tylko w tych miastach dysponuje własnymi strzelnicami. W pozostałych lokalizacjach konieczne jest wynajmowanie strzelnic prywatnych lub partnerskich. W latach 2024–2027 instytucja przewiduje średnio 3200 egzaminów rocznie. W 2024 roku złożono 679 wniosków o nową licencję i ponad 4700 wniosków o jej odnowienie, a w pierwszych ośmiu miesiącach 2025 roku – odpowiednio 486 i ponad 2800. Obecnie w Estonii ważne licencje posiada 23429 osób fizycznych i 72 podmioty prawne, a prywatni właściciele posiadają łącznie 55914 sztuk broni.