Ukraina przygotowuje przeniesienie kontroli granicznych do UE

Ukraina przygotowuje się na możliwość przeniesienia kontroli granicznych na terytorium państw Unii Europejskiej. Powodem są rosyjskie ataki na przejścia graniczne, które dotychczas nie były celem tak intensywnych uderzeń. Trwa również przygotowanie zabezpieczeń dla funkcjonariuszy i podróżnych. Do końca roku schrony mają pojawić się na 36 drogowych przejściach granicznych.

Jak poinformował w rozmowie z RBK-Ukraina wiceminister odpowiedzialny za odbudowę, transport i infrastrukturę Serhij Derkacz, Kijów prowadzi rozmowy z Polską i Słowacją w sprawie wspólnej kontroli granicznej po stronie państw UE. W przypadku Polski uzgodniony projekt porozumienia trafił do Komisji Europejskiej, która zgłosiła zastrzeżenia do 2 zapisów dotyczących zgodności z kodeksem granicznym Schengen. Trwają prace nad ich zmianą. Przygotowano również umowy ze Słowacją, ale nie zostały jeszcze podpisane. Podobne propozycje przekazano Rumunii i Węgrom. Obecnie cztery wspólne przejścia działają po stronie polskiej, a kolejne funkcjonuje w formule skoordynowanych kontroli. Pełna wspólna odprawa odbywa się także na przejściu z Mołdawią.

Przeniesienie kontroli na drugą stronę granicy ma być przede wszystkim zabezpieczeniem na wypadek kolejnych ataków rosyjskich. Latem celem ostrzału stały się przejścia w obwodzie odeskim, a później pociski spadły w pobliżu przejścia Jagodzin-Dorohusk. Wcześniej Rosja atakowała również przeprawę promową Orłówka przy granicy z Rumunią. Derkacz zaznaczył, że w razie zagrożenia ukraińscy funkcjonariusze mogliby prowadzić odprawy na terenie sąsiedniego państwa. Koszty utrzymania takiego przejścia ponosiłby kraj, na którego terytorium zostałoby ono zorganizowane. Wspólne kontrole mogą nieco skrócić czas odprawy, ale wyraźne ograniczenie kolejek wymaga przede wszystkim zwiększenia liczby przejść.

Osobnym zadaniem jest ochrona osób przebywających na przejściach granicznych. Ukraina planuje zakup 77 mobilnych schronów, które mają zabezpieczyć 36 drogowych przejść pozostających poza terytorium sąsiednich państw. W części miejsc powstaną obiekty stałe, szczególnie tam, gdzie trwają już prace budowlane lub modernizacyjne. Rozmówca poinformował, że podobne działania podjęły także Polska i Mołdawia. Oba państwa pracują nad poprawą bezpieczeństwa na swoich przejściach podczas alarmów powietrznych.

Kijów przygotowuje ponadto 2 pilotażowe przedsięwzięcia polegające na przeniesieniu ukraińskich przejść granicznych na terytorium Mołdawii. Ich uruchomienie planowane jest do końca roku. Zgodnie z przyjętą strategią do 2030 roku Ukraina chce stopniowo odchodzić od kosztownych, dużych kompleksów granicznych na rzecz modułowych obiektów, które można szybko zamontować, a w razie potrzeby przenieść w inne miejsce.